Wezwanie do zwrotu rzeczy – dokumentów
Pytanie: Zawarłem umowę z firmą windykacyjna powierzając jej oryginał prawomocnego nakazu zapłaty do egzekucji komorniczej. Egzekucja zakończyła się bezskutecznie, komornik umorzył ją, tak przynajmniej twierdzi windykator, i komornik odesłał im nakaz. Wypowiedziałem firmie windykacyjnej umowę zgodnie z jej postanowieniem żądając zwrotu dokumentów a przede wszystkim tego nakazu zapłaty. Zgodnie z umową, nic im nie jestem winien a oni nie zwracają mi dokumentów zapewniając wielokrotnie co kilka dni że “już dziś to na pewno wyślemy”. Chcę wysłać im formalne wezwanie przedsądowe do zwrotu, co w takim wezwaniu napisać?
Odpowiedź: Na gruncie cywilnym należy to powołać się na art. 222 § 1 Kodeksu cywilnego który stanowi, że właściciel może żądać od osoby, która włada faktycznie jego rzeczą, ażeby rzecz została mu wydana. Jest to roszczenie windykacyjne. Dokumenty to też są rzeczy materialne zgodnie z art. 45 Kodeksu cywilnego.
Możliwe jednak, że bardziej motywujące będzie dla windykatorów zagrożenie konsekwencjami karnymi w tej kwestii. Oto bowiem art. 276 Kodeksu karnego stanowi, że kto niszczy, uszkadza, czyni bezużytecznym, ukrywa lub usuwa dokument, którym nie ma prawa wyłącznie rozporządzać, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2. Uporczywe niezwracanie dokumentu jest traktowane jest jako usuwanie go – czynienie go niedostępnym dla właściciela.
I tak też, może Pan sformułować wezwanie o np. takiej treści:
Przedsądowe wezwanie do zwrotu dokumentów
Na podstawie art. 222 § 1 Kodeksu cywilnego oraz w związku z rozwiązaniem umowy o windykację … wzywam do zwrotu – odesłania mi powierzonego Wam prawomocnego nakazu zapłaty … w terminie 7 dni od daty otrzymania niniejszego wezwania. Po bezskutecznym upływie wyżej określonego terminu bezzwłocznie wystąpię z powództwem o zwrot tej rzeczy.
Ponadto, w przypadku bezskutecznego upływu wyżej określonego terminu złożę w prokuraturze zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa z art. 276 Kodeksu karnego.
Podpis:
W przypadku uporczywego zatrzymywania dokumentów może wchodzić w grę także przywłaszczenie prawa majątkowego z art. 284 § 2 k.k., co również można zasygnalizować w wezwaniu jako potencjalną konsekwencję braku zwrotu. Czy sądowy tytuł wykonawczy jest takim prawem majątkowym – dokumentem wartościowym? Uważam, że tak, ponieważ jest podstawą do wszczęcia egzekucji komorniczej i odzyskania należności.
Zaktualizowano 20 listopada 2025 r.