Termin do wniesienia powództwa przeciwegzekucyjnego
Można wyróżnić dwa rodzaje powództwa przeciwegzekucyjnego.
Termin wniesienia powództwa przeciwegzekucyjnego uregulowany w art. 840 Kodeksu postępowania cywilnego (kpc) – o pozbawienie tytułu wykonawczego klauzuli wykonalności (na przykład, ktoś skierował do egzekucji komorniczej przeciwko Tobie wyrok, który ty spłaciłeś tuż po uprawomocnieniu się) nie jest precyzyjnie określony w dniach, miesiącach czy latach – powództwo przeciwegzekucyjne można wnieść, dopóki trwa egzekucja, czyli do czasu jej prawomocnego zakończenia lub całkowitego wyegzekwowania świadczenia. Po umorzeniu postępowania egzekucyjnego lub po wyegzekwowaniu całości roszczenia, powództwo staje się bezprzedmiotowe. Gdy więc dług zostanie po raz drugi wyegzekwowany zanim wniesiesz to powództwo, to wówczas możesz wytoczyć powództwo o naprawienie szkody. Tylko że wtedy może się okazać, ze egzekucja przeciwko takiemu nieuczciwemu wierzycielowi będzie bezskuteczna, więc lepiej wnieść powództwo przeciwegzekucyjne czym prędzej. Problem w tym, możesz nie zdążyć, jeśli komornik zacznie od skutecznego zajęcia Twojego konta bankowego. Nawet jeśli to zauważysz zanim komornik przekaże pieniądze wierzycielowi, to nie sądzę abyś dał radę uprosić komornika by się powstrzymał. Tylko sąd może na wniosek powoda w powództwie przeciwegzekucyjnym zarządzić zawieszenie egzekucji.
Drugi rodzaj powództwa przeciwegzekucyjnego, to powództwo przeciwegzekucyjne o zwolnienie z egzekucji (powództwo ekscydencyjne z art. 841 § 1 kpc). Jest to środek ochrony osoby trzeciej, której prawa zostały naruszone przez skierowanie egzekucji do rzeczy, której nie jest dłużnikiem – np. własności osoby trzeciej, a nie dłużnika. Celem jest zwolnienie konkretnego przedmiotu spod egzekucji, a nie podważenie tytułu wykonawczego – powództwo nie dotyczy zasadności egzekucji prowadzonej wobec dłużnika, lecz wskazuje, że zajęty przedmiot nie powinien podlegać tej egzekucji, gdyż np. nie stanowi własności dłużnika. I tak też na przykład, jeśli komornik zajął samochód znajdujący się we władaniu dłużnika ale będący w leasingu, to firma leasingowa ma miesiąc na skuteczne wniesienie powództwa przeciwegzekucyjnego. Powództwo wytacza się przeciwko wierzycielowi egzekwującemu (czasem także dłużnikowi, gdy zaprzecza prawu osoby trzeciej). W pozwie należy wykazać swoje prawo do zajętego przedmiotu i wskazać, w jaki sposób zajęcie przez komornika narusza to prawo. Sąd bada zasadność żądania i – po uznaniu powództwa – wydaje orzeczenie zakazujące prowadzenia egzekucji z danego przedmiotu oraz uchylające skutki jego zajęcia. Termin do wniesienia powództwa przeciwegzekucyjnego o zwolnienie z egzekucji wynosi jeden miesiąc od dnia, w którym osoba trzecia dowiedziała się o naruszeniu jej prawa w wyniku egzekucji. Nie jest to termin liczony od daty zajęcia, lecz od faktycznego powzięcia wiadomości o naruszeniu prawa – decydujące znaczenie ma zatem chwila, w której osoba trzecia dowiedziała się o zajęciu przez komornika przedmiotu, będącego jej własnością. Jest to termin prekluzyjny, prawa materialnego – po jego upływie powództwo podlega oddaleniu, a nie odrzuceniu przez sąd. Termin nie podlega przywróceniu, nawet w wyjątkowych sytuacjach. Ciężar udowodnienia zachowania terminu spoczywa na powodzie (osobie trzeciej).
Zaktualizowano 27 sierpnia 2025 r.