Bezpłatna pomoc prawna

Pytanie: Sprawa wygląda następująco…mieszkam na wsi, sąsiedzi wygadują na nasz temat bzdury typu że katujemy dzieci, że trujemy zwierzęta, jak wylało im szambo to była wersja że specjalnie zatkalismy kanalizację. Ostatnio przyczepili się że pies szczeka… Że ujada cały dzień i całą noc co nie jest prawdą pies szczeka głównie jak oni idą z psem zaraz koło naszego płotu lub jeśli droga idzie jakiś pies. Wyzywają nas od patologii, ćpunów i alkoholików choć my wogole nie pijemy. Dzieci są zadbane, zaopiekowane, mają wszystko co mogą mieć. Takie bzdury idą w eter, opowiadają przed obcymi ludźmi. Czy coś z tym można zrobić?

Odpowiedź: Opisane przez Ciebie działania sąsiadów naruszają dobra osobiste: dobre imię, cześć, godność i prywatność, co daje podstawę do pozwu cywilnego o ochronę dóbr osobistych. Dodatkowo może to być przestępstwo zniesławienia z art. 212 kodeksu karnego (pomówienie o takie postępowanie lub właściwości, które mogą Was poniżyć w opinii publicznej albo narazić na utratę zaufania). Samo skarżenie na szczekanie psa zasadniczo nie jest przestępstwem, ale jeśli jest częścią szerszego, uporczywego nękania i obmawiania, traktuje się to całościowo jako konflikt sąsiedzki, a czasem nawet jako nękanie, stalking.

Poproś świadków (np. innych sąsiadów, znajomych, rodzinę), którzy słyszeli te oskarżenia, aby byli gotowi złożyć zeznania. Można też dyskretnie nagrać takie sytuacje. Często pierwszym formalnym krokiem na drodze do dochodzenia swych praw w takich kwestiach jest tzw. wezwanie do zaniechania naruszeń. W piśmie wskazuje się, jakie wypowiedzi są nieprawdziwe, że naruszają Wasze dobra osobiste, żąda się zaprzestania, przeprosin, czasem też zapłaty określonej kwoty zadośćuczynienia pod rygorem skierowania sprawy do sądu. Następnie – pozew cywilny o ochronę dóbr osobistych. W pozwie możecie żądać m.in. nakazania zaprzestania pomawiania Was (zakaz rozpowszechniania nieprawdziwych informacji), przeprosin o określonej treści (np. na piśmie, przy świadkach, czasem publicznie), usunięcia skutków naruszenia (np. odwołania nieprawdziwych słów wobec osób, którym je powtarzano), zapłaty zadośćuczynienia pieniężnego na Waszą rzecz lub na cel społeczny, jeśli ponieśliście krzywdę (np. stres, zniszczona opinia).

Ponadto, ewentualne postępowanie karne. Zniesławienie z art. 212 k.k. ściga się z oskarżenia prywatnego, czyli to Wy składacie prywatny akt oskarżenia do sądu. Można zawnioskować o nawiązkę (pieniądze) na Waszą rzecz oraz o podanie wyroku do publicznej wiadomości. W przypadku konfliktów sąsiedzkich często łączy się próbę ugody, drogę cywilną i ewentualnie karną, w zależności od skali problemu.

Jeżeli owi sąsiedzi zaczną Was nachodzić, śledzić, zastraszać, wydzwaniać, stale zaczepiać dzieci itp., może wchodzić w grę przestępstwo nękania (stalking) z art. 190a k.k., za które grozi kara pozbawienia wolności nawet do 8 lat. Wtedy można zawiadomić policję lub prokuraturę o podejrzeniu popełnienia przestępstwa, a nie tylko składać prywatny akt oskarżenia.