Bezpłatna pomoc prawna

Pytanie: Pisałem zażalenie do sądu, bo dostałem do odpracowania 20 godzin, a chciałbym zapłacić grzywnę, bo muszę opiekować się dzieckiem, mam emeryturę. Jutro mam rozprawę, w jaki sposób to przedstawić w sądzie? Czy sąd na to pójdzie i zmieni godziny do odpracowania na grzywnę jak będę się argumentował sprawowaniem nad małym dzieckiem?

Odpowiedź: Kara “do odpracowania”, to jak rozumiem, kara ograniczenia wolności z obowiązkiem prac społecznych. W szczególnie uzasadnionych wypadkach sąd może zmienić sposób wykonywania tej kary, zwykle na potrącenie części wynagrodzenia, ale praktyka zna też próby zamiany na grzywnę, gdy sytuacja życiowa jest wyjątkowa. Podstawą jest to, że przeszkody w wykonywaniu pracy są faktyczne (niejako usprawiedliwione) i trwałe, np. stała opieka nad dzieckiem, stan zdrowia, brak możliwości zapewnienia opieki zastępczej.

Na rozprawie powiedz od razu, czego konkretnie żądasz, np. tymi słowami: “Wysoki Sądzie, wnoszę o zmianę sposobu wykonania kary ograniczenia wolności, aby zamiast obowiązku wykonywania prac społecznych można było uiścić grzywnę / zastosować inną formę, która nie wymaga mojej fizycznej obecności poza domem”. Wyjaśnij swoją sytuację rodzinną i faktyczne obowiązki. Powiedz, że sprawujesz codzienną, rzeczywistą opiekę nad małym dzieckiem (powiedz wiek), że często jesteś z nim sam, nie masz osoby, która mogłaby przejąć opiekę w czasie godzin prac. Zaznacz, że opuszczenie domu na czas prac mogłoby zagrażać dobru dziecka / powodować obiektywne problemy (brak opieki, konieczność pozostawienia u osób trzecich, brak opiekunki). Opisz też swoją sytuację finansową i zdrowotną – jeśli posiadasz dokumentację (zaświadczenia lekarskie), zabierz ją i przedstaw sądowi. Powiedz, że masz emeryturę i wskaż jej orientacyjną wysokość i że jesteś w stanie część pieniędzy przeznaczyć na grzywnę (nawet w ratach), ale nie jesteś w stanie zostawiać dziecka bez opieki, by odrabiać godziny. Zaznacz swą dobrą wolę i odpowiedzialność – powiedz, że nie uchylasz się od kary, chcesz ją wykonać, ale w innej formie, która nie godzi w dobro dziecka. Możesz dodać, że w razie grzywny prosisz o rozłożenie na raty, jeśli jednorazowo kwota byłaby zbyt wysoka. (Sąd może rozłożyć grzywnę na raty przy trudnej sytuacji finansowej).
​
Sąd, jak wspomniałem we wstępie, ma podstawę prawną i może uwzględnić wniosek, jeśli uzna Twoją sytuację za szczególnie uzasadnioną (opieka nad małym dzieckiem, brak realnych możliwości wykonywania pracy, wiek/emerytura). Nie ma jednak obowiązku – decyzja jest w gestii konkretnego sędziego, Twojej wiarygodności, tego, jak poważne jest wykroczenie/przestępstwo i czy nie wygląda to na próbę swoistej ucieczki (z powodu lenistwa) od wykonywania kary.