Warunkowe przedterminowe zwolnienie z odbywania kary pozbawienia wolności
Pytanie: Jakie warunki musi spełnić skazany aby uzyskać przedterminowe zwolnienie z odbywania kary więzienia?
Odpowiedź: Skazany może ubiegać się o warunkowe przedterminowe zwolnienie z kary pozbawienia wolności po spełnieniu ściśle określonych warunków przewidzianych w Kodeksie karnym (art. 77 i 78 k.k.). Decyzję podejmuje sąd penitencjarny na podstawie wniosku skazanego lub innych uprawnionych osób.
Skazany może być zwolniony po odbyciu co najmniej połowy kary pozbawienia wolności (nie wcześniej niż po 6 miesiącach). W przypadku recydywy podstawowej wymagane jest dwie trzecie kary, a przy multirecydywie lub utrudnianiu wykonania kary – trzy czwarte. Dla kary 25 lat lub więcej – minimum 15 lat, a dla dożywocia – 30 lat. Sąd może orzec zakaz warunkowego zwolnienia przy niektórych ciężkich przestępstwach (np. terrorystycznych lub recydywie przy dożywociu).
Sąd udziela zwolnienia tylko wtedy, gdy postawa skazanego, jego właściwości osobiste, warunki środowiskowe, okoliczności przestępstwa oraz zachowanie w zakładzie karnym wskazują, że na wolności będzie przestrzegał prawa i nie popełni nowego przestępstwa. Na korzyść przemawiają m.in. dobre zachowanie w zakładzie karnym, relacje rodzinne, praca, nauka, brak powiązań z subkulturami przestępczymi oraz skrucha. Okres próby wynosi zwykle 2-5 lat, dłużej przy surowych karach. Wniosek podlega opłacie w kwocie 45 zł, rozpatruje go sąd penitencjarny, z możliwością wniesienia zażalenia.