Sprzedaż podróbki przez internet
Pytanie: Wystawiłam na portalu Vinted kurtkę którą dostałam w prezencie od byłego partnera, był to markowy towar. Kurtka została sprzedana za 470zl i w ten sam dzień wyslana, osoba kupująca zapytała jedynie gdzie została zakupiona na co odpowiedziałam zgodnie z prawdą że nie jestem stanie powiedzieć ponieważ jest to prezent od byłego partnera, również w ten sam dzień osoba kupująca zaczęła do mnie pisać z oskarżeniami że jest to podrobiona rzecz, wysyłać jakieś inne modele kurtek do porównania czy pisać o weryfikacji legit check która niby dokonała, jak zapytała w jaki sposób to zweryfikowała nie dostałam odpowiedzi, dodam jeszcze raz że kurtka nadal była w transporcie do tej osoby więc nie widziała jej na żywo. Po wymianie kilku zdań zaczęła nazywać mnie oszustką, grozić że pójdzie na policję, udostępnieniem mojego konta że jestem oszustką czy nagraniem filmiku jak wyrzuca moją kurtkę do kontenera. Zgłosiła do portalu Vinted że jest to niby podróbka opisująca rzeczy który nie miały miejsca więc oczywiście zaakceptowałam zwrot, natomiast nadal mi grozi że nie odeśle mi mojej własności. Osobiście uważam że był to zaplanowany zabieg żeby oskarżyć mnie o oszustwo i uzyskać kurtkę bez żadnej zapłaty bo przecież Vinted środki jej zwróci a ona nie będzie miała na przymusu jej odesłać. Ale tu moje pytanie czy rzeczywiscie gdyby ta osoba poszła na policję że jest to podróbka coś mi grozi? Co jeśli tak jest a ja nie byłam tego świadoma. Dodam że to był jedyny przedmiot marki premium który sprzedałam, zaakceptowałam zwrot środków i poprosiłam o odesłanie przedmiotu.
Odpowiedź: Najważniejsze: przy jednorazowej sprzedaży prezentu, co do którego byłaś przekonana, że jest oryginalny, ryzyko Twojej odpowiedzialności karnej jest bardzo niskie.
Sprzedaż podróbek to głównie przestępstwo z art. 305 Prawa własności przemysłowej (oznaczanie lub wprowadzanie do obrotu towarów z podrobionym znakiem towarowym). Grozi za to grzywna, ograniczenie wolności albo do 2 lat pozbawienia wolności, a przy stałym źródle dochodu lub wysokiej wartości – nawet do 5 lat. Warunkiem odpowiedzialności karnej jest umyślność, czyli sprawca musi mieć świadomość tego, że towar jest podróbką lub co najmniej godzić się z tym, że tak jest. Z orzecznictwa i komentarzy prawnych wynika, że dla odpowiedzialności z art. 305 PWP potrzebna jest faktyczna świadomość sprawcy co do charakterystyki towarów, czyli świadomość, że są podrobione.
Jeżeli dostałaś kurtkę jako prezent, nie handlujesz podróbkami zawodowo i nie miałaś powodów, by podejrzewać, że to falsyfikat, brak jest tej umyślności i w takiej sytuacji właściwie nie powinnaś podlegać odpowiedzialności karnej za handel podróbkami. Każdy ma prawo złożyć zawiadomienie, ale przy Twoim opisie (jednorazowa sprzedaż używanej kurtki, informacja że to prezent, zgoda na zwrot i żądanie odesłania rzeczy) sprawa prawdopodobnie skończyłaby się odmową wszczęcia postępowania lub jego umorzeniem, jeśli nie wyjdzie na jaw, że świadomie sprzedawałaś podróbkę. Ryzyko zarzutu oszustwa (art. 286 k.k.) jest również niskie, bo tu znowu konieczne jest udowodnienie, że celowo wprowadzałaś w błąd w zamiarze uzyskania korzyści, a Twoje zachowanie (szybka zgoda na zwrot pieniędzy i żądanie odesłania towaru) działa raczej na Twoją korzyść.
Z opisu wynika, że kupująca może próbować dokonać oszustwa – odzyskać pieniądze z systemu i zatrzymać rzecz, szantażując Cię groźbami zgłoszenia na policję i oczerniania w sieci. Jednak Ty, po zaakceptowaniu zwrotu masz prawo żądać odesłania kurtki; jeśli po zwrocie środków odmówi jej zwrotu, może to wyglądać jak przywłaszczenie lub oszustwo z jej strony; warto zachować wszystkie wiadomości w aplikacji, screeny ogłoszenia, potwierdzenia wysyłki i decyzji w systemie. Nie wdawaj się w emocjonalne rozmowy; pisz krótko i rzeczowo, najlepiej wyłącznie przez komunikację w aplikacji, np.: “Środki zostały zwrócone, proszę odesłać przedmiot w terminie X dni. W przeciwnym razie uznam to za przywłaszczenie mojej własności”. Zachowaj całą dokumentację (ogłoszenie, korespondencję, decyzje Vinted, potwierdzenie nadania…), to przyda się zarówno w ewentualnym sporze z Vinted, jak i na policji, jeśli to Ty będziesz chciała zgłosić próbę wyłudzenia.