Bezpłatna pomoc prawna

Pytanie: Jak wygląda procedura zostania rodziną zastępczą (spokrewnioną) i ile to trwa ?

Odpowiedź: Procedura zostania spokrewnioną rodziną zastępczą jest uproszczona w porównaniu do standardowej drogi i trwa krócej – zazwyczaj od kilku tygodni do około 3-4 miesięcy. Spokrewnioną rodzinę zastępczą tworzą małżonkowie lub osoba samotna będący dziadkami (wstępnymi) lub rodzeństwem dziecka, które potrzebuje opieki. Muszą spełniać warunki określone w art. 42 Ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, w tym korzystać z pełni praw cywilnych i obywatelskich, mieć stałe miejsce zamieszkania w Polsce, odpowiednie warunki mieszkaniowe oraz stałe źródło utrzymania.

Proces składa się z następujących kroków:
1. Złożenie wniosku – kandydaci zgłaszają się do organizatora pieczy zastępczej (PCPR/MOPS/MOPR) i składają komplet dokumentów (wniosek o przeprowadzenie kwalifikacji, akty małżeństwa, zaświadczenia lekarskie, oświadczenia o spełnianiu warunków).
2. Wizyta środowiskowa – pracownik organizatora odwiedza dom kandydatów w celu oceny warunków mieszkaniowych.
3. Badania psychologiczne i pedagogiczne – ocena predyspozycji i motywacji do sprawowania pieczy zastępczej.
4. Szkolenie – uproszczone szkolenie trwające 5 godzin (spotkania po 3 godziny) lub 10 godzin dydaktycznych, dostosowane do potrzeb dziecka i rodziny.
5. Wydanie opinii – organizator wydaje pisemną opinię o kandydatach i przesyła ją do sądu.
6. Wniosek do sądu – kandydaci składają wniosek o ustanowienie ich rodziną zastępczą dla konkretnego dziecka.
7. Orzeczenie sądu – sąd podejmuje ostateczną decyzję o ustanowieniu rodziny zastępczej.

Spokrewnione rodziny zastępcze nie mają ustawowego obowiązku odbywania pełnego szkolenia przed objęciem opieki nad dzieckiem, w przeciwieństwie do pozostałych typów rodzin zastępczych. Szkolenie może być prowadzone według indywidualnego planu i jest znacznie krótsze (5-10 godzin zamiast 12 tygodni). Sąd często ustanawia rodzinę zastępczą najpierw, a obowiązek ukończenia szkolenia realizowany jest już podczas sprawowania opieki. Całość procedury może potrwać od kilku tygodni do 3-4 miesięcy, w zależności od terminów sądu i kompletności dokumentacji.