Bezpłatna pomoc prawna

Pytanie: Zmarł wykonawca który miał grać na moim weselu w 2027 roku. W umowie widnieje punkt, że w wypadku śmierci rodzina nie ponosi żadnych konsekwencji z tego tytułu. Rodzina odmówiła zwrotu. Z tego co wiem punkt ten zwalnia z płacenia odszkodowania i zwalnia z obowiązku załatwienia zastępstwa, a nie zwalnia ze zwrotu zadatku. Wpłacona zadatek to 2000zł. Czy mogę żądac od rodziny jako spadkobierców zwrotu zadatku?

Odpowiedź: Zasady dotyczące zadatku reguluje art. 394 Kodeksu cywilnego. Jeżeli umowa nie zostaje wykonana z przyczyn, za które żadna ze stron nie ponosi odpowiedzialności (np. właśnie śmierć wykonawcy), to zadatek powinien być zwrócony, a nie mają zastosowania sankcje: zatrzymanie zadatku lub żądanie jego podwójnej wysokości. Śmierć osoby, która otrzymała zadatek, jest przykładem takiej niezawinionej sytuacji. Prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą na spadkobierców na podstawie art. 922 k.c., co obejmuje również obowiązek zwrotu zadatku, jeśli umowa nie może być wykonana.

Twierdzenie, że “rodzina nie ponosi konsekwencji” jest zasadne o tyle, że oznacza zwolnienie rodziny zmarłego z odpowiedzialności odszkodowawczej i obowiązku organizowania zastępstwa, a nie jako uprawnienie do zatrzymania zadatku mimo niewykonania umowy z przyczyn niezależnych. Aby skutecznie potraktować zadatek jak kwotę bezzwrotną także w razie śmierci wykonawcy, umowa musiałaby zawierać bardzo jednoznaczne postanowienie, że zadatek przepada również w takiej sytuacji, co w praktyce jest raczej niespotykane, jest nieuprawnione i jest sprzeczne z istotą zadatku.

Możesz zatem wezwać spadkobierców listem poleconym do zwrotu zadatku, powołując się na art. 394 k.c. i to, że umowa nie zostanie wykonana z przyczyn niezawinionych przez żadną ze stron. Jeśli odmówią zwrotu, to pozostaje Ci wniesienie powództwa o zapłatę tych 2.000 zł przeciwko wszystkim spadkobiercom, po uzyskaniu informacji, kto nimi jest – z postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku lub z notarialnego aktu poświadczenia dziedziczenia.