Przywrócenie umowy najmu mieszkania komunalnego po spłacie zadłużenia
Pytanie: Czy po spłacie zadłużenia czynszowego za mieszkanie komunalne możliwe jest przywrócenie umowy najmu wypowiedzianej z powodu tego zadłużenia?
Odpowiedź: Co do zasady spłata zadłużenia nie powoduje automatycznego wznowienia wypowiedzianej umowy najmu – przywrócenie tytułu najmu jest możliwe tylko wtedy, gdy gmina przewiduje taką możliwość i wyrazi na to zgodę (często w oparciu o własną uchwałę lub regulamin). Ustawa o ochronie praw lokatorów nie nakłada na gminę obowiązku przywrócenia umowy najmu lokalu komunalnego po spłacie długu – po skutecznym wypowiedzeniu stosunek najmu wygasa. W praktyce ponowne przywrócenie ma postać zawarcia nowej umowy najmu (często na ten sam lokal), a nie cofnięcia starego wypowiedzenia.
W wielu miastach istnieją uchwały rady gminy lub wewnętrzne procedury pozwalające przywrócić tytuł prawny po spłacie zadłużenia, zwykle po spełnieniu warunków: spłata całości lub części długu, regularne opłacanie bieżących należności przez określony czas, trudna sytuacja życiowa. Często wymagane jest złożenie pisemnego wniosku o ponowne zawarcie umowy najmu / przywrócenie tytułu prawnego, z uzasadnieniem (choroba, utrata pracy, dzieci na utrzymaniu) oraz załączenie potwierdzeń wpłat. Proszę zatem sprawdzić uchwałę rady gminy i lokalny regulamin gospodarowania mieszkaniowym zasobem gminy (BIP gminy), bo tam bywa wprost opisane “przywrócenie tytułu prawnego po spłacie zadłużenia” i warunki (np. minimalny okres regularnych wpłat, procent długu do spłaty). Jednak nawet jeżeli brak takiej uchwały, to proszę złożyć pisemny wniosek do gminy o ponowne zawarcie umowy najmu tego lokalu, powołując się na spłatę (lub systematyczną spłatę) zadłużenia, brak nowych zaległości, sytuację rodzinną (dzieci, choroba) oraz ewentualne wcześniejsze zapewnienia urzędników (dobrze byłoby, jeśli były na piśmie). Jeżeli zaś uchwała gminy przewiduje możliwość przywrócenia najmu przy spełnieniu określonych warunków, a Państwo te warunki spełniacie, można rozważyć odwołanie / skargę na bezczynność lub naruszenie zasad równego traktowania (z pomocą prawnika lub NGO). Nawet bez przywrócenia najmu, przy ewentualnym procesie o eksmisję sąd bada sytuację i może przyznać prawo do lokalu socjalnego, szczególnie przy małoletnich dzieciach i spłacanym zadłużeniu.