Powództwo przeciwegzekucyjne po zakończeniu egzekucji
Z powództwa przeciwegzekucyjnego może skorzystać zarówno osoba trzecia czyli niebędąca dłużnikiem jak i sam dłużnik. W pierwszym przypadku jest to powództwo o zwolnienie z egzekucji przedmiotu należącego do osoby trzeciej. W drugim przypadku jest to powództwo dłużnika o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności, bo na przykład dłużnik ten dobrowolnie spłacił zasądzoną należność przed wszczęciem egzekucji a nieuczciwy już były wierzyciel mimo tego skierował spłacony już tytuł wykonawczy do egzekucji komorniczej.
Jednakże powództwa przeciwegzekucyjne bywają spóźnione i to niekoniecznie z powodu niedotrzymanie terminu zawitego do wniesienia powództwa ale dlatego, że zanim sąd rozpatrzy pozew, rzecz osoby trzeciej jest już sprzedana a pieniądze ze sprzedaży przekazane wierzycielowi egzekwującemu w przypadku dłużnika wnoszącego o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności – świadczenie zostało już wyegzekwowane, postępowanie egzekucyjne zakończone (czasem już umorzone). Powództwo przeciwegzekucyjne w takich przypadkach jest już bezprzedmiotowe. Osoba trzecia może wtedy żądać od wierzyciela naprawienia szkody powstałej wskutek sprzedaży należącej do niej rzeczy, podobnie jak dłużnik przeciwko któremu przeprowadzono niecelową egzekucję – może żądać od byłego wierzyciela egzekwującego zwrotu pieniędzy na podstawie art. 405 Kc (bezpodstawne wzbogacenie się) jak i zwrotu poniesionych kosztów postępowania egzekucyjnego (poniesionej opłaty stosunkowej i innych kosztów). Może też zaistnieć sytuacja w której rzecz została sprzedana przez komornika ale pieniądze ze sprzedaży jeszcze nie zostały przekazane wierzycielowi egzekwującemu. Sądu Najwyższy w wyroku z 24 października 2007 r. w sprawie IV CSK 271/07 uznał, że w sprawie o zwolnienie zajętej rzeczy ruchomej od egzekucji powód może – po dokonaniu przez komornika sprzedaży tej rzeczy – zmienić roszczenie na żądanie zwolnienia od egzekucji kwoty pieniężnej uzyskanej ze sprzedaży.
Z kolei jak chodzi o powództwo o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego, to w doktrynie i orzecznictwie podkreśla się, że warunkiem dopuszczalności powództwa opozycyjnego jest istnienie choćby potencjalnej możliwości wykonania tytułu, tzn. że tytuł nadal nadaje się do egzekucji w całości lub w części. Wytoczenie powództwa opozycyjnego jest niedopuszczalne, gdy wykonalność tytułu wygasła na skutek wyegzekwowania całego świadczenia; żądanie pozbawienia wykonalności staje się wówczas bezprzedmiotowe. Jednak i wtedy domniemany dłużnik może wytoczyć powództwo przeciwko domniemanemu wierzycielowi o zwrot wyegzekwowanych środków.
Zaktualizowano 30 grudnia 2025 r.