Potwierdzenie salda a uznanie długu
Pytanie: Czy potwierdzenie przez dłużnika salda jest niewłaściwym uznaniem długu? Chodzi mi w szczególności o potwierdzenie salda przez ich główną księgową.
Odpowiedź: Niekoniecznie. Potwierdzenie salda i uznanie długu to pojęcia powiązane, lecz prawnie odmienne. Potwierdzenie salda to czynność techniczna wynikająca z przepisów o rachunkowości, służąca weryfikacji zgodności danych w księgach rachunkowych dłużnika i wierzyciela. Z prawnego punktu widzenia nie musi oznaczać przyznania długu – jest to raczej potwierdzenie stanu księgowego, a nie zobowiązania cywilnoprawnego. Potwierdzenie salda może stanowić tzw. uznanie niewłaściwe długu, ale tylko przy spełnieniu określonych warunków. Jak stwierdził Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 23 sierpnia 2001 roku, sygn. akt II CKN 103/99, potwierdzenie salda jest uznaniem długu pod warunkiem podpisania go przez podmiot mogący składać oświadczenia woli w imieniu dłużnika. Jeżeli zatem główna księgowa jest umocowana przez dłużnika do samodzielnego składania oświadczeń woli w zakresie zaciągania zobowiązań, to tak, potwierdzenie przez nią salda można traktować jako uznanie długu (choć istnieją niejakie rozbieżności w tym zakresie w doktrynie). Jeżeli jednak takowego pełnomocnictwa główna księgowa nie posiada, potwierdzenie salda nie jest uznaniem długu. Jest to w takiej sytuacji raczej potwierdzenie stanu rozrachunków, które samo w sobie nie uznaje długu i nie przerywa biegu przedawnienia. Dotyczy to zarówno jednoosobowej działalności gospodarczej jak i tej prowadzonej w formie spółki prawa handlowego. Ważne też, że brak potwierdzenia salda nie jest uznaniem długu przez milczenie, nawet jeśli formularz firmy przewiduje tzw. “akceptację milczącą”.
Księgowa wpisana jest co CEIDG dłużnika jako pełnomocnik, chodzi oczywiście o dłużnika prowadzącego jednoosobową działalność gospodarczą.
Nie wystarczy pełnomocnictwo ogólne. Do skutecznego uznania długu przez pełnomocnika niezbędne jest posiadanie przez niego pełnomocnictwa szczególnego.
Zaktualizowano 16 października 2025 r.