Bezpłatna pomoc prawna

Pytanie: Mam problem z odzyskaniem zatrzymanych mi rzeczy na komendzie jako dowody w sprawie która została umorzona 2 lata temu. Jak tylko dostałem list że sprawa została umorzona upominałem się o swoje rzeczy. Byłem w prokuraturze napisałem pismo w tej sprawie do prokuratury byłem odsyłany z komendy do komendy i tak w kółko kilkadziesiąt wykonanych telefonów bez skutku bez żadnej odpowiedzi co mam zrobić w takiej sytuacji ? Chciałbym odzyskać swoje rzeczy.

Odpowiedź: Po prawomocnym umorzeniu postępowania organ (zwykle prokurator, czasem sąd lub Policja działająca na jego zlecenie) ma obowiązek rozstrzygnąć, co dalej z dowodami rzeczowymi – co podlega zwrotowi, przepadkowi lub zniszczeniu (art. 230–232, 323 k.p.k.). Rzeczy, które nie pochodzą z przestępstwa i nie są już potrzebne jako dowód, powinny zostać zwrócone osobie uprawnionej niezwłocznie.

Zanim skierujesz kolejne pismo, trzeba ustalić sygnaturę akt sprawy (prokuratury / sądu) i dokładną datę oraz rodzaj decyzji: umorzenie, odmowa wszczęcia, warunkowe umorzenie itp. oraz czy w aktach sprawy znajduje się postanowienie w przedmiocie dowodów rzeczowych (o zatrzymanych rzeczach). Ponadto, czy dowody znajdują się w magazynie komendy Policji (składnica dowodów rzeczowych Policji), czy prokuratury, czy sądu (jeśli sprawa trafiła do sądu). Jeżeli nie posiadasz odpisu postanowienia o umorzeniu, złóż w prokuraturze wniosek o doręczenie odpisu postanowienia o umorzeniu postępowania wraz z pouczeniami oraz o informację, gdzie znajdują się dowody rzeczowe z tej sprawy (wskazując sygnaturę i datę). Kolejny krok, to pisemny wniosek o zwrot zatrzymanych rzeczy. Adresujesz go do organu, który prowadził postępowanie (najczęściej prokuratora, który umorzył sprawę – na adres prokuratury) z dopiskiem “do sygn. …”. W treści wpisujesz mniej więcej (dostosuj do Twojej sytuacji): Wnoszę o niezwłoczny zwrot wszystkich rzeczy zatrzymanych w toku postępowania o sygn. …, należących do mnie, tj.: …, zatrzymanych w dniu … na podstawie protokołu zatrzymania/przeszukania. Postępowanie zostało prawomocnie umorzone postanowieniem z dnia …, a zatrzymane przedmioty nie pochodzą z przestępstwa i nie są już potrzebne dla postępowania. Proszę o wskazanie miejsca i terminu odbioru rzeczy lub o ich przesłanie oraz o doręczenie mi postanowienia w przedmiocie dowodów rzeczowych, o ile dotąd nie zostało wydane lub doręczone. Wyślij listem poleconym albo złóż w biurze podawczym z potwierdzeniem przyjęcia na kopii.

Jeśli wniosek ten pozostanie bez odzewu, skieruj ponaglenie / skargę na bezczynność / skargę na sposób załatwienia sprawy. Możesz w tej samej prokuraturze złożyć skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie czynności dotyczących zwrotu rzeczy, adresując ją do prokuratora przełożonego (np. do prokuratury okręgowej, jeśli sprawę prowadziła rejonowa). Opisujesz w niej chronologicznie: datę umorzenia, kolejne wizyty i telefony, daty pism, brak jakiejkolwiek decyzji co do dowodów rzeczowych i żądasz wydania postanowienia i zwrotu rzeczy w określonym terminie.
​
Po 2 latach od umorzenia może się zdarzyć, że ktoś wydał postanowienie o przepadku (np. uznano rzecz za narzędzie przestępstwa) albo policja/prokuratura zgubiła lub zniszczyła przedmioty niezgodnie z przepisami (realny problem “zalegających” dowodów rzeczowych). Wówczas wchodzą w grę roszczenia odszkodowawcze przeciwko Skarbowi Państwa na podstawie przepisów o odpowiedzialności za bezprawne działania organów władzy publicznej (art. 417 i nast. k.c.) – trzeba wykazać błąd organu i szkodę.