Odmowa wszczęcia egzekucji przedawnionego roszczenia – koszt
Pytanie: Mam przedawnioną wierzytelność objętą tytułem wykonawczym, raz już była egzekwowana przez komornika, niestety całkowicie bezskutecznie. Już uległa przedawnieniu, jako że umorzenie egzekucji miało miejsce dwanaście lat temu. Ostatnio dowiedziałem się, że ten dłużnik prowadzi teraz działalność gospodarczą i dobrze mu się wiedzie. Rozważam zaryzykowanie i skierowanie tego przedawnionego roszczenia do egzekucji przez innego komornika, podobno często przymykają oczy na przedawnienie. Czy obciąży mnie koszt w przypadku odmowy wszczęcia przez komornika egzekucji tego przedawnionego roszczenia? Według mnie komornik nie powinien obciążać wierzyciela opłatą za niecelowe wszczęcie egzekucji ponieważ egzekucja w tym wypadku jeżeli zauważy przedawnienie to odmówi wszczęcia egzekucji a zatem skoro egzekucja nie zostanie wszczęta, to brak podstawy prawnej do pobrania od wierzyciela opłaty przez komornika.
Odpowiedź: Komornik w opisanej sytuacji ma prawo obciążyć Pana jako wierzyciela opłatą stosunkową w wysokości 10% egzekwowanego roszczenia. W podobnej sprawie Sąd Najwyższy wydał dnia 26 kwietnia 2022 r. uchwałę o sygn. III CZP 91/22. W uchwale tej SN stwierdził, że w przypadku odmowy wszczęcia egzekucji na podstawie art. 804 § 2 kpc z uwagi na oczywisty upływ terminu przedawnienia roszczenia wynikającego z tytułu wykonawczego, gdy wierzyciel nie przedłożył dokumentu, o którym mowa w art. 797 § 11 kpc, komornik wydaje postanowienie o pobraniu od wierzyciela opłaty stosunkowej w wysokości 10% egzekwowanego świadczenia na podstawie art. 30 zdanie pierwsze ustawy z dnia 28 lutego 2018 r. o kosztach komorniczych. I nie liczyłbym na to, że komornik przeoczy fakt przedawnienia lub mimo dostrzeżenia tego wszcznie postępowanie egzekucyjne. Po nowelizacji przepisów komornicy mają ustawowy obowiązek badania przedawnienia (należności głównej, odsetek – nie), dłużnik też może dostrzec przedawnienie i zażądać umorzenia egzekucji. Obciążenie wierzyciela pełną opłatą stosunkową 10%, czyli jak od wyegzekwowanego świadczenia jest mu bardzo na rękę. Poza tym, jeżeli nawet komornik wszcząłby egzekucję, to niewykluczone, że dłużnik zwróciłby uwagę na fakt przedawnienia.
Oprócz opłaty stosunkowej wierzyciel w omawianej sytuacji może zostać obciążony przez komornika również zwrotem niezbędnych wydatków gotówkowych poniesionych przez ten organ w toku postępowania egzekucyjnego, które zakończyło się odmową wszczęcia egzekucji.
Zaktualizowano 11 października 2025 r.