Nękanie przez MOPS – jak się bronić?
Pytanie: Czy można złożyć sprawę do sądu, żeby mops zaprzestał wizyt, wręcz nękania? Zaznaczam, że nie pobieram żadnych zasiłków z tej instytucji.
Odpowiedź: Można się bronić przed nękającymi wizytami MOPS, ale zwykle nie robi się tego w postępowaniu sądowym cywilnym, tylko poprzez skargi administracyjne, zawiadomienia o przekroczeniu uprawnień a w skrajnych przypadkach – zawiadomienie o uporczywym nękaniu (stalking).
Obowiązek wpuszczenia pracowników MOPS do mieszkania dotyczy osób, które ubiegają się o świadczenia lub je pobierają; w takich przypadkach brak zgody może wtedy być podstawą odmowy przyznania/wstrzymania świadczeń. Jeżeli nie korzystasz z pomocy społecznej, to masz prawo odmówić wywiadu środowiskowego i kontaktu, chyba że chodzi o interwencję w sytuacji zagrożenia życia, zdrowia, dobra dziecka, osoby nieporadnej.
Możesz złożyć pisemne żądanie do kierownika MOPS o zaprzestanie nieuzasadnionych wizyt, ograniczenie kontaktu do formy pisemnej, wyznaczenie innego pracownika socjalnego, jeżeli czujesz się zastraszana. Możesz też wnieść formalną skargę na pracownika lub całą jednostkę (art. skarg i wniosków KPA); skargę wnosi się do organu prowadzącego (np. wójt/burmistrz/prezydent miasta).
Jeżeli działania pracownika mają charakter uporczywego nękania poprzez częste, nieuzasadnione wizyty, telefony, groźby bez podstawy prawnej, możesz złożyć zawiadomienie o przestępstwie stalkingu na Policję lub do prokuratury. Jeżeli wskutek zachowań pracownika czujesz poważne naruszenie dóbr osobistych (np. prywatności, dobrego imienia), możesz wnieść pozew cywilny o ochronę dóbr osobistych, ale sąd nie zakazuje MOPS kontroli, tylko może zakazać określonych form kontaktu danej osobie i zasądzić zadośćuczynienie.
Póki co, pisemnie (list polecony/e-mail/ePUAP) oświadcz MOPS, że nie korzystasz z żadnych świadczeń, nie ubiegasz się o nie i żądasz zaprzestania wizyt oraz kontaktu bez wyraźnej podstawy prawnej; poproś o wskazanie podstawy prawnej dalszych wizyt. Każdy kontakt dokumentuj (daty, godziny, nazwiska, co mówiono); w razie eskalacji będzie to materiał dla Policji/prokuratury lub sądu cywilnego.
Jeżeli wizyty są powiązane z donosami (np. o rzekome zaniedbanie dzieci), pracownik ma obowiązek reagować, ale Ty nadal masz prawo do godnego traktowania, bez zastraszania i nadużyć – tu z kolei uzasadnione jest pismo/skarga do kierownika MOPS i organu prowadzącego.