Napis “wezwanie do zapłaty” na kopercie
Pytanie: Do domu przychodzi mi list od windykacji z wielką pieczątką plus czerwonym napisem na kopercie: wezwanie do zapłaty. czy to nie jest nielegalne tak informować wszystkich że mam dług?
Odpowiedź: Prezes UODO w decyzji z 2022 r. uznał, że umieszczenie na kopercie adnotacji “Dział Windykacji. Wezwanie do zapłaty” ujawnia osobom trzecim informację o zadłużeniu adresata, a więc jego dane osobowe dotyczące sytuacji finansowej. W ocenie UODO na kopercie powinny być tylko te dane, które są niezbędne do doręczenia, a informacja o zadłużeniu do takich danych nie należy. Taka praktyka może być potraktowana jako udostępnianie danych osobowych nieuprawnionym odbiorcom oraz naruszenie zasady minimalizacji danych z RODO.
Wykonaj zdjęcie koperty (przód i tył), zachowaj też samo pismo. Złóż skargę do UODO na firmę windykacyjną, opisując, że oznaczenia na kopercie ujawniają osobom postronnym, że masz dług; dołącz zdjęcia jako dowód. Możesz dodatkowo zgłosić sprawę do UOKiK, jeżeli uznasz, że sposób prowadzenia windykacji jest formą niedopuszczalnego nacisku na konsumenta (np. ostentacyjne oznaczanie przesyłek, straszenie itp.).
Taka sytuacja stanowi też naruszenie dóbr osobistych. W orzecznictwie przyjmuje się, że naruszeniem dóbr osobistych może być właśnie takie kierowanie upomnień, które umożliwia zapoznanie się z ich treścią / tematem innym osobom niż adresat. Jeżeli przez napis na kopercie ktoś z domowników, sąsiadów czy pracowników poczty mógł dowiedzieć się, że masz dług, to można argumentować, że doszło do naruszenia prywatności i dobrego imienia. Na przykład, Sąd Okręgowy w Białymstoku w wyroku z dnia 09 lutego 2017 r., sygn. akt II Ca 1098/16 uznał za bezprawne praktyki windykacyjne naruszające prawo do prywatności i tajemnicy korespondencji, m.in. poprzez formę kierowanej korespondencji i sposób oznaczenia przesyłek kierowanych do dłużnika. Dobra osobiste (godność, dobre imię, prywatność, tajemnica korespondencji) są chronione przez art. 23–24 k.c.; w razie naruszenia możesz żądać m.in. zaniechania, przeprosin, zadośćuczynienia lub wpłaty na cel społeczny.
Ujawnianie zadłużenia jest co prawda dopuszczalne na giełdzie wierzytelności albo w ogłoszeniu o licytacji komorniczej, ale w takich przypadkach jest usprawiedliwione prawnie, a w opisanym wyżej – nie jest.