Bezpłatna pomoc prawna

Pytanie: Chciałbym wezwać dłużnika do złożenia wyjaśnień przed komornikiem dotyczących posiadanego majątku. I nie wiem jak napisać wniosek, jak go skierować czy mógłby Pan mi w tym pomóc?

Odpowiedź: W obecnym stanie prawnym komornik ma obowiązek wezwać dłużnika do złożenia wykazu majątku już na początku postępowania egzekucyjnego jeżeli nie wskazał Pan jako wierzyciel majątku z którego można przeprowadzić egzekucję. Wynika to z brzmienia art. 801 Kpc który stanowi, że jeżeli wierzyciel albo sąd zarządzający z urzędu przeprowadzenie egzekucji albo uprawniony organ żądający przeprowadzenia egzekucji nie wskaże majątku pozwalającego na zaspokojenie świadczenia, komornik wzywa dłużnika do złożenia wykazu majątku lub innych wyjaśnień niezbędnych do przeprowadzenia egzekucji.

A zatem, to nie Pan może wezwać dłużnika do złożenia wyjaśnień przed komornikiem ale to komornik w wyżej określonej sytuacji ma obowiązek wezwać dłużnika do złożenia wykazu majątku czyli po prostu – wyjawienia majątku. We wcześniejszym stanie prawnym komornik nie miał takiej możliwości (nie licząc egzekucji alimentów).

Warto przytoczyć tu jeszcze art. 801¹ Kpc:
§ 1. Dłużnik składa wykaz majątku przed komornikiem pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia. Wzywając dłużnika do złożenia wykazu majątku, komornik uprzedza go o odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia oraz poucza, że w razie niezłożenia wykazu majątku wierzyciel może zlecić komornikowi poszukiwanie majątku dłużnika.
§ 2. Przepisy art. 913 przesłanki żądania od dłużnika złożenia wykazu majątku § 1, art. 916 niewykonanie przez dłużnika obowiązków w zakresie ujawnienia majątku, art. 917 skutki zastosowania środków przymusu, art. 9181 obowiązek złożenia nowego wykazu i przyrzeczenia, art. 919 obowiązki przedstawiciela ustawowego oraz art. 1053 orzekanie o zamianie grzywny na areszt § 2 stosuje się odpowiednio, z tym że postanowienie o ukaraniu dłużnika grzywną wydaje komornik. O przymusowym doprowadzeniu dłużnika albo zastosowaniu aresztu nieprzekraczającego miesiąca orzeka sąd na wniosek komornika.

A Panu pozostaje ewentualnie jedynie wezwanie komornika do tego aby wezwał dłużnika do wyjawienia majątku ze wszystkimi konsekwencjami tego, gdy zajdzie taka konieczność (mam na myśli ukaranie dłużnika, przymusowe doprowadzenie). Od razu w pierwszym wezwaniu albo dopiero ewentualnie w kolejnym (jak Pan uważa) może Pan grzecznie ostrzec komornika przed konsekwencjami niedopełnienia przez niego – komornika tego obowiązku. Tymi o których piszę (we wpisie głównym i w komentarzu) na stronie: Nagraj komornika – lenia; zajęcie ruchomości pod nieobecność dłużnika

Proszę jeszcze zauważyć, że z obu wskazanych wcześniej przepisów osobno wynika, że komornik ma obowiązek wezwać dłużnika do wyjawienia majątku bez wcześniejszego tzw. poszukiwania majątku (za które płaci komornikowi wierzyciel z góry).

Tak poza tym, to nie spodziewałbym się tego, że dłużnik ujawni jakiś składnik majątku którego komornik nie namierzy urzędowo. Jeżeli nawet dłużnik posiada jakiś składnik majątku którego komornik nie był w stanie namierzyć korzystając z ustawowych uprawnień i narzędzi, to dłużnik (zwłaszcza taki oporny) zapewne zatai informację o nim. Złożenie fałszywego wykazu majątku grozi karą pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat, co w założeniu ma zwiększać skuteczność i wiarygodność tego środka ale dłużnicy zdają sobie sprawę z tego, że prawdopodobieństwo tego, że ktoś ujawni taki zatajony składnik majątku, jest bardzo niewielkie.

Zaktualizowano 01 października 2025 r.