Egzekucja przeciwko spółce z o.o. bez zarządu. Ustanowienie kuratora.
W świetle znowelizowanych przepisów, po stwierdzeniu, że spółka z o.o. – dłużnik nie ma zarządu zdolnego do reprezentacji (np. informacja z KRS o wygaśnięciu mandatów, brak wpisu zarządu), komornik nie powinien zawieszać egzekucji z tej przyczyny, ale powinien wszcząć procedurę zmierzającą do ustanowienia kuratora przez sąd egzekucyjny. W razie potrzeby komornik wstrzymuje się z czynnościami do momentu wydania postanowienia w przedmiocie ustanowienia kuratora. Ustawodawca obciążył inicjatywą komornika i sąd, a wierzyciel nie musi składać osobnego wniosku ani finansować kuratora, choć koszty ostatecznie obciążają dłużnika i są pokrywane z wyegzekwowanego majątku.
Sąd ustanowi kuratora tylko wtedy, gdy jest to konieczne dla ochrony interesów dłużnika, a majątek dłużnika pozwala przynajmniej w przybliżeniu pokryć wynagrodzenie kuratora oraz inne koszty związane z jego ustanowieniem. Jeżeli majątek spółki jest znikomy lub równy potencjalnym kosztom kuratora, sąd egzekucyjny może odmówić jego ustanowienia, co w praktyce może prowadzić do bezskuteczności egzekucji i otwiera drogę do odpowiedzialności członków zarządu (aktualnych lub byłych) na podstawie art. 299 ksh.
Podstawą prawną do ustanowienia kuratora w przedmiotowej sprawie jest art. 8181 kodeksu postępowania cywilnego. Pełne jego brzmienie:
§ 1. Braki w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej dłużnikiem nie stanowią podstawy do zawieszenia postępowania egzekucyjnego.
§ 2. Informację o brakach uniemożliwiających działanie dłużnika komornik przekazuje wraz z aktami sprawy sądowi, który z urzędu ustanowi kuratora, jeżeli jest to konieczne dla ochrony interesów dłużnika, a majątek dłużnika wystarcza na pokrycie kosztów z tym związanych. W razie potrzeby komornik wstrzymuje się z czynnościami do momentu wydania postanowienia w przedmiocie ustanowienia kuratora.
§ 3. Doręczenie pisma kuratorowi dokonane w ciągu dwóch tygodni od dnia otrzymania przez komornika informacji o uzupełnieniu braków w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej dłużnikiem jest skuteczne wobec dłużnika.
§ 4. W razie wystąpienia potrzeby ponownego ustanowienia kuratora w tej samej sprawie z przyczyn, o których mowa w § 1, sąd w miarę możliwości wyznaczy na kuratora tę samą osobę co poprzednio. Nie stoi to na przeszkodzie ponownemu przyznaniu wynagrodzenia kuratorowi.
§ 5. Koszty ustanowienia kuratora obciążają dłużnika i zwraca się je sądowi po ich wyegzekwowaniu, z pierwszeństwem przed wszystkimi innymi należnościami.