Bezpłatna pomoc prawna

Pytanie: Czy ktoś w swojej praktyce zawodowej bądź będą po drugiej stronie , spotkał się z uzasadnieniem skazującego wyroku karnego cytuje ” dowody nie wskazują na winę natomiast bazując na doświadczeniu życiowym sąd postanawia …” Czy tak naprawdę działają sądy w tym kraju? Za tydzień posiedzenie apelacyjne mam nadzieję że tym razem sędzina ma inne doświadczenia życiowe…

Odpowiedź: W prawie karnym doświadczenie życiowe jest legalnym elementem oceny dowodów, ale nie może zastąpić ich braku – sąd musi udowodnić winę zgodnie z zasadą domniemania niewinności. Cytowane przez Ciebie sformułowanie brzmi kontrowersyjnie i sugeruje naruszenie art. 5 § 1 k.p.k., bo dowody powinny wskazywać na winę, a nie odwrotnie.

Sądy oceniają dowody swobodnie według art. 7 k.p.k., uwzględniając logikę, wiedzę i doświadczenie życiowe – to pomaga interpretować fakty, ale nie dowodzić winy bez podstaw. Zasada in dubio pro reo (łac. “w razie wątpliwości na korzyść oskarżonego”) nakazuje rozstrzygać wątpliwości na korzyść oskarżonego, więc wyrok skazujący bez dowodów jest błędem. W orzecznictwie doświadczenie życiowe pojawia się często do dyskredytowania zeznań, ale nie jako jedyna podstawa skazania. Raporty wskazują na niesłuszne skazania z powodu błędnej oceny dowodów, choć dokładny cytat jak Twój nie jest powszechnie udokumentowany – zdarzają się jednak kontrowersyjne sprawy bez twardych dowodów. Zarzuty apelacyjne/kasacyjne często idą w tym kierunku, że sąd I instancji wyszedł poza powszechne i obiektywne doświadczenie i oparł się na własnych, jednostkowych przekonaniach, co jest traktowane jako dowolna (a nie swobodna) ocena dowodów. W literaturze zwraca się uwagę, że oparcie się jedynie na doświadczeniu sędziego może prowadzić do nadmiernego przekonania o słuszności własnej wersji i błędów w ustaleniach faktycznych, stąd potrzeba ścisłego powiązania doświadczenia z konkretnym materiałem dowodowym.

Na posiedzeniu za tydzień apelacyjnym podkreśl naruszenie art. 7 k.p.k. (swobodna, nie dowolna ocena) i art. 5 k.p.k. (brak dowodów na winę). Sąd II instancji może uchylić wyrok, jeśli uzasadnienie jest nielogiczne lub sprzeczne z doświadczeniem – masz silny argument.