Czy wniosek o zniesienie współwłasności przerywa bieg zasiedzenia?
Pytanie: Czy wniosek do sądu o zniesienie współwłasności nieruchomości przerywa bieg zasiedzenia?
Odpowiedź: Do biegu zasiedzenia stosuje się odpowiednio przepisy o przedawnieniu, w szczególności art. 123 § 1 pkt 1 k.c. (czynność przed sądem bezpośrednio w celu dochodzenia, ustalenia, zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia). Z orzecznictwa wynika, że bieg zasiedzenia przerywają tylko takie czynności właściciela, które są skierowane przeciwko posiadaczowi i mają na celu odzyskanie władztwa nad rzeczą (np. powództwo windykacyjne, wniosek zmierzający do odzyskania władztwa nad rzeczą).
Ugruntowany jest pogląd taki, że wniosek współwłaściciela o zniesienie współwłasności przerywa bieg zasiedzenia w stosunku do innego współwłaściciela, który jest posiadaczem nieruchomości. Podkreśla się, że ten skutek dotyczy sytuacji, gdy posiadaczem jest inny współwłaściciel, a wniosek ma charakter obrony prawa własności przeciwko niemu. Jeżeli natomiast wniosek o zniesienie współwłasności dotyczy jedynie stosunków między współwłaścicielami (podział, dopłaty, przyznanie własności), a nie jest faktycznie skierowany przeciwko zewnętrznemu posiadaczowi samoistnemu (np. nie żąda się wydania nieruchomości od tego posiadacza), to nie spełnia wymogu czynności bezpośrednio zmierzającej do pozbawienia go posiadania, więc w konsekwencji nie powinien przerywać biegu zasiedzenia na jego rzecz.
W konkretnej sprawie więc, dla oceny, czy wniosek o zniesienie współwłasności przerwał bieg zasiedzenia osoby trzeciej (nie‑współwłaściciela), kluczowe jest, czy we wniosku lub dalszych pismach współwłaściciele domagali się faktycznie odzyskania władztwa nad nieruchomością od tej osoby (np. wydania nieruchomości, opróżnienia budynku) – wtedy należy uznać przerwę biegu. Jeżeli jednak postępowanie toczyło się niejako obok posiadacza zewnętrznego, bez dochodzenia wobec niego roszczeń, to wtedy, zgodnie z kierunkiem orzecznictwa, bieg zasiedzenia nie został przerwany.