Bezpłatna pomoc prawna

Pytanie: Czy mąż może sprzedać samochód bez zgody żony? Chodzi oczywiście o samochód wchodzący do wspólności ustawowej małżeńskiej. Wiem, że nie ma prawa dokonać darowizny takiego samochodu a co w przypadku sprzedaży?

Odpowiedź: Odpowiedź na to pytanie znajduje się w art. 37 § 1 KRiO (kodeksu rodzinnego i opiekuńczego) dotyczącego czynności prawnych których dokonanie wymaga zgody współmałżonka. Przepis ten stanowi, że zgoda drugiego małżonka jest potrzebna do dokonania:

1) czynności prawnej prowadzącej do zbycia, obciążenia, odpłatnego nabycia nieruchomości lub użytkowania wieczystego, jak również prowadzącej do oddania nieruchomości do używania lub pobierania z niej pożytków;

2) czynności prawnej prowadzącej do zbycia, obciążenia, odpłatnego nabycia prawa rzeczowego, którego przedmiotem jest budynek lub lokal;

3) czynności prawnej prowadzącej do zbycia, obciążenia, odpłatnego nabycia i wydzierżawienia gospodarstwa rolnego lub przedsiębiorstwa;

Jak zatem wynika z powyższego przepisu, do dokonania przez małżonka sprzedaży samochodu wchodzącego w skład majątku wspólnego nie jest wymagana zgoda współmałżonka. Wyjątek stanowi sytuacja, gdy żona wyraziła sprzeciw wobec sprzedaży, a nabywca mógł się z tym sprzeciwem zapoznać przed podpisaniem umowy. W praktyce jednak takie przypadki są rzadkie, bo trudno jest skutecznie poinformować nabywcę o sprzeciwie. Brak zgody żony nie unieważnia samej transakcji, ale może mieć znaczenie przy późniejszym rozliczaniu majątku wspólnego – np. w sprawie o podział majątku po rozwodzie żona może domagać się rozliczenia wartości sprzedanego samochodu lub połowy uzyskanych środków. Środki uzyskane ze sprzedaży samochodu stanowią część majątku wspólnego i powinny być podzielone pomiędzy małżonków. Jeśli pieniądze zostaną wykorzystane na cele osobiste jednego z małżonków, drugi ma prawo dochodzić swoich roszczeń w sądzie.

Jednak sytuacja zmienia się podczas rozwodu. W tym okresie sprzedaż auta bez zgody drugiego małżonka może być traktowana jako naruszenie praw współwłaściciela i może mieć konsekwencje prawne. W takim przypadku sąd rozpatrujący sprawę rozwodową może nakazać zabezpieczenie majątku wspólnego oraz zarządzanie nim do czasu ostatecznego podziału.

Zaktualizowano 01 lipca 2025 r.