Bezpłatna pomoc prawna

Pytanie: Sytuacja wygląda tak, że jestem po rozwodzie od kilku lat, wychowuje 2 dzieci z partnerem( nie mamy ślubu) ojciec biologiczny ma prawa do dzieci (nie mam powodu by mu je odebrać) ,ojciec biologiczny przebywa za granicą, co mogę zrobić, by partner mógł np. Wziąć L4 na dziecko, czy zostać z moim dzieckiem np w szpitalu?

Odpowiedź: Zasiłek opiekuńczy (L4 na dziecko) przysługuje ubezpieczonemu z tytułu opieki nad własnym dzieckiem (biologicznym lub przysposobionym) albo innym członkiem rodziny w rozumieniu ustawy, ale dzieci partnerki nie są w tej definicji, jeśli brak stosunku przysposobienia. Przepisy o zasiłku opiekuńczym nie przewidują możliwości, żeby konkubent wziął L4 na dziecko partnerki, jeżeli nie jest jego ojcem i nie przysposobił dziecka. Jedyną drogą, by miał takie uprawnienia jak rodzic, jest adopcja (przysposobienie) – wtedy staje się prawnym ojcem i może korzystać z zasiłku opiekuńczego jak każdy rodzic.

Prawa pacjenta natomiast gwarantują dziecku mieć przy sobie tzw. osobę bliską, którą jest m.in. osoba pozostająca we wspólnym pożyciu (partner/konkubent rodzica), jeśli rodzic tak wskaże. Jako przedstawiciel ustawowy możesz w dokumentacji medycznej upoważnić partnera do obecności przy dziecku w szpitalu, na badaniach, zabiegach, uzyskiwania informacji o stanie zdrowia dziecka, wyrażania zgody na udzielanie świadczeń zdrowotnych (pełnomocnictwo do zgody).

Szpitale i przychodnie zazwyczaj mają własne formularze służące temu: przy przyjęciu dziecka wskazujesz partnera jako osobę upoważnioną i/lub udzielasz pisemnego upoważnienia (imię, nazwisko, PESEL, wola rodzica, podpis). Biologiczny ojciec, jako drugi przedstawiciel ustawowy, również może upoważnić partnera do informacji i dostępu do dokumentacji, ale nie jest to konieczne, jeśli to Ty faktycznie sprawujesz bieżącą pieczę. Jeżeli Twoim celem jest, żeby partner mógł po prostu zostać z dzieckiem w szpitalu, to wystarczy, że w karcie informacyjnej / formularzach wskażesz go jako osobę bliską/upoważnioną do obecności i informacji. Szpital ma obowiązek taką Twoja wolę respektować, chyba że istnieją szczególne przesłanki odmowy (bezpieczeństwo, zagrożenie epidemiczne). Jeżeli chcesz, by partner mógł podpisywać zgody medyczne przy braku Twojej obecności (np. nagły zabieg), sporządź pisemne pełnomocnictwo do wyrażania zgody na udzielanie świadczeń zdrowotnych małoletniemu dziecku, a najlepiej dołącz kopię tego upoważnienia do dokumentacji w przychodni/szpitalu.

Warto też dodać, że przepisy przewiduje, że przysposobienie dziecka przez partnera mamy jest (także w opisanej sytuacji możliwe, ale tylko wtedy, gdy są spełnione surowe wymagania dobra dziecka (art. 114 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). Wymagana jest też zgoda rodzica biologicznego (ojca); brak zgody ojca zazwyczaj powoduje odrzucenie wniosku o przysposobienie, chyba że ojciec został wcześniej pozbawiony władzy rodzicielskiej, a w opisanej sytuacji, jak napisałaś, biologiczny ojciec nie został pozbawiony tych praw.