Czy komornik może zająć odszkodowanie?
Komornik może zająć odszkodowanie, ale najczęściej tylko w ograniczonej części, a w niektórych sytuacjach – w całości.
Świadczenia z ubezpieczeń osobowych (np. zadośćuczynienie za ból i cierpienie, odszkodowanie za uszczerbek na zdrowiu) i odszkodowania z ubezpieczeń majątkowych są chronione w 3/4 wysokości – komornik może zająć maksymalnie 1/4 takiego świadczenia. Podstawą jest art. 831 § 1 pkt 5 k.p.c. oraz rozporządzenie z 4.07.1986 r. określające granice zajęcia świadczeń ubezpieczeniowych. Na przykład, jeżeli wpływa na konto 10.000 zł z tytułu zadośćuczynienia po wypadku, to komornik może zająć 2.500 zł, a 7.500 zł powinno pozostać do Twojej dyspozycji. Jednakże gdy egzekucja dotyczy alimentów, to wtedy ograniczenie 3/4 nie obowiązuje i komornik może zająć całe świadczenie. Przy okazji: ZUS, KRUS i urząd skarbowy, dochodząc składek/podatków, korzystają z egzekucji administracyjnej, ale również muszą respektować ustawowe wyłączenia i limity (czyli nie mogą wchodzić w tę część odszkodowania, która jest objęta ochroną z art. 831 k.p.c. i rozporządzenia).
Jeżeli odszkodowanie trafiło na konto, które jest objęte zajęciem, to komornik może technicznie ściągnąć więcej niż 1/4, jeżeli bank widzi tylko wpływ na rachunek, a nie jego źródło. Wtedy trzeba jak najszybciej skierować skargę na czynności komornika, powołując się na art. 831 §1 pkt 5 k.p.c. oraz rozporządzenie z 4.07.1986 r. i żądając zwolnienia 3/4 kwoty spod egzekucji. Z kolei jeżeli odszkodowanie wpłynęło na rachunek bankowy, ale mimo tego saldo nie przekroczyło kwoty wolnej od zajęcia, to odszkodowanie takie nie powinno zostać zajęte nawet w części (o ile nie jest to egzekucja alimentów).
Niektóre świadczenia związane ze śmiercią (zapomogi, jednorazowe zaopatrzenie, ubezpieczenie na koszty pogrzebu) mogą być egzekwowane wyłącznie na pokrycie kosztów pogrzebu, a nie innych długów. Z kolei przepisy szczególne (np. dot. niektórych zapomóg czy świadczeń socjalnych) mogą wprowadzać dalsze wyłączenia – trzeba je analizować w zależności od źródła świadczenia.