Adopcja a wgląd do informacji o pozbawieniu władzy rodzicielskiej
Pytanie: Czy adoptujący dziecko mają prawo uzyskać informację o powodach, dla których rodzicom tego dziecka odebrana prawa rodzicielskie lub że nie żyją?
Odpowiedź: Przyszli rodzice adopcyjni otrzymują informacje o sytuacji prawnej dziecka (np. że rodzice są pozbawieni władzy rodzicielskiej albo że nie żyją), ale nie mają prawa do pełnego wglądu w uzasadnienie wyroku przeciwko rodzicom biologicznym ani do szczegółowego opisu ich zachowań. Ośrodek adopcyjny i sąd przekazują kandydatom m.in. informację, czy rodzice biologiczni zostali pozbawieni władzy rodzicielskiej, czy wyrazili zgodę na adopcję, czy są nieznani lub zmarli oraz podstawowe dane o stanie zdrowia dziecka, jego rozwoju i dotychczasowej historii życia (pobyt w pieczy zastępczej, wcześniejsze doświadczenia opiekuńcze). Te informacje służą temu, by kandydaci mogli podjąć świadomą decyzję i przygotować się do opieki nad dzieckiem.
Z kolei tajemnica adopcji obejmuje przede wszystkim dane identyfikujące rodziców biologicznych (imię, nazwisko, adres itp.), szczegółowe okoliczności rodzinne, w tym konkretne fakty związane z przestępstwami czy rażącymi zaniedbaniami, o ile nie są one niezbędne z punktu widzenia dobra dziecka i kandydatów. Dostęp do akt sprawy o ograniczenie/pozbawienie władzy rodzicielskiej jako całości (z uzasadnieniem, dowodami, opiniami) nie przysługuje więc kandydatom na przysposabiających, ponieważ są oni osobami trzecimi w tamtym postępowaniu, a akta zawierają dane szczególnie chronione. Jednakże po ukończeniu 18 lat osoba adoptowana może wystąpić o informacje dotyczące swojego pochodzenia oraz okoliczności adopcji (w tym o rodzicach biologicznych), przy uwzględnieniu jej dobra i przepisów o ochronie danych osobowych. Oznacza to, że pełniejszy wgląd w przyczyny pozbawienia władzy rodzicielskiej przysługuje przede wszystkim samemu adoptowanemu i to dopiero po osiągnięciu pełnoletności, a nie bezpośrednio rodzicom adopcyjnym.